Inteligencja emocjonalna – dlaczego jest tak ważna w pracy i w życiu?

Inteligencja emocjonalna jest potrzebna do zarządzania zarówno naszymi własnymi emocjami, jak również emocjami innych. Temat emocji w pracy przez lata był spychany na margines, ponieważ w środowisku biznesowym panowało przekonanie, że uczucia to coś nieprofesjonalnego. Doświadczenie pokazuje jednak, że tam gdzie pojawia się człowiek, tam również potrzebne jest dobre zarządzanie emocjami.

Czym jest inteligencja emocjonalna?

Inteligencja emocjonalna to zestaw kompetencji, które pozwalają nam rozpoznawać stany emocjonalne nasze oraz innych osób. Istnieją trzy główne podejścia do inteligencji emocjonalnej opisane przez Golemana, Mayera i Saloveya oraz Bar-ona. Pierwsza z nich obejmuje zdolność rozumienia siebie i własnych emocji, kierowania i kontrolowania ich oraz umiejętność samomotywacji i empatii. Według Mayera i Saloveya inteligencja emocjonalna odnosi się do czterech obszarów dotyczących spostrzegania emocji, wspomagania myślenia za pomocą emocji, rozumienia ich oraz kierowania nimi. Z kolei ostatnia koncepcja zakłada, że na inteligencję emocjonalną składa się pięć elementów:  inteligencja intrapersonalna, inteligencja interpersonalna, radzenie sobie ze stresem, zdolność adaptacji oraz ogólny nastrój.

Do inteligencji emocjonalnej możemy zaliczyć trzy grupy kompetencji, w skład których wchodzą kompetencje psychologiczne, społeczne i działania. Do kompetencji psychologicznych możemy zaliczyć samoświadomość, samoocenę czy samokontrolę. Empatia, asertywność czy przywództwo to elementy społeczne. Natomiast do kompetencji działania należą motywacja, zdolności adaptacyjne i sumienność. 

Dlaczego inteligencja emocjonalna jest ważna?

Inteligencja emocjonalna pomaga z sukcesem nawigować złożone interakcje społeczne, pełnić rolę lidera oraz motywować innych. Jeżeli chodzi o kwestię zatrudnienia wiele firm ocenia inteligencję emocjonalną jako jedną z najważniejszych umiejętności sprawdzanych podczas rekrutacji. Ponadto kontrolowanie emocji, które jest ściśle związane z inteligencją emocjonalną, pomaga lepiej radzić sobie z chronicznym stresem, a w rezultacie zmniejszać ryzyko wielu chorób zarówno fizycznych jak i psychicznych. Inteligencja emocjonalna pozwala lepiej rozumieć emocje innych i swoje, co prowadzi do lepszej komunikacji a w efekcie tworzenia silniejszych i lepszych jakościowo relacji zarówno w pracy jak i w życiu prywatnym. 

Obecnie empatia i sposób komunikacji w pracy są równie ważne, jak inne umiejętności i decydują o osiągnięciu zawodowego sukcesu. Ze względu na dużą konkurencję na rynku pracy inteligencja emocjonalna może być decydującą umiejętnością w przypadku zatrudnienia. Ponadto samoregulacja jest związana również z poszukiwaniem pracy oraz realizacją zadań, ponieważ pozwala pokonać niepowodzenia i iść dalej. Inteligencja emocjonalna jest również niezbędna w przypadku zarządzania zespołem. Żeby być dobrym liderem trzeba najpierw rozumieć swoich pracowników i ich stany emocjonalne. 

W jaki sposób rozwijać inteligencję emocjonalną?

  1. Ćwicz rozpoznawanie emocji poprzez zwracanie uwagi na to, jakie emocje towarzyszą ci w ciągu dnia. Zauważaj, w jaki sposób wpływają one na twoje ciało i jego reakcje fizjologiczne. Następnie skup się na innych, ich uczuciach oraz tym, w jaki sposób je wyrażają. 
  2. Zwróć uwagę na swoje myśli oraz, w jaki sposób emocje na nie wpływają. Pomyśl czy twój obecny stan emocjonalny wpływa na działanie oraz w jaki sposób przebiega ten proces. Radość często pozytywnie wpływa na kreatywność. Złość zawęża pole widzenia i pozwala skupić się na zagrożeniu.
  3. Empatyzuj z innymi i staraj się patrzeć na sytuację z różnych perspektyw. Postaraj się wejść w buty drugiej osoby i zanim ocenisz zdarzenie ze swojej perspektywy zastanów się, jak wygląda ona patrząc oczami drugiego człowieka. Umiejętność empatyzowania jest jednym z ważniejszych elementów inteligencji emocjonalnej, którą można ćwiczyć głównie przez patrzenie na problem oczami drugiej osoby. 

Nie jesteśmy w stanie oddzielić emocji od życia zawodowego. Emocje będą pojawiać się w środowisku pracy czy tego chcemy, czy też nie. Właśnie dlatego pytanie o pozwolenie sobie na okazywanie emocji w pracy już dawno stało się nieaktualne. Teraz możemy zapytać jak nie lekceważyć emocji i w jaki sposób rozwijać inteligencję emocjonalną, żeby lepiej sobie z nimi radzić.

Autor: Ewa Jochheim